Πλήρη ασφάλιση δικαιούνται οι εργαζόμενοι με STAGE
Το Συμβούλιο της Επικρατείας αναγνώρισε το δικαίωμα συντάξιμων ετών ασφάλισης, από προγράμματα STAGE, εφόσον καλύπτουν πραγματικές ανάγκες μιας υπηρεσίας
Πλήρη ασφάλιση με συντάξιμα έτη και όχι περιορισμένη – με ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και κάλυψη κινδύνου για εργατικό ατύχημα – δικαιούνται οι εργαζόμενοι μέσω προγραμμάτων εργασιακή εμπειρίας STAGE, υπό την προϋπόθεση ότι καλύπτουν πραγματικές ανάγκες μιας υπηρεσίας.
Αυτό διατάσσει η η απόφαση 382/2026 του Συμβουλίου της Επικρατείας για τους συμμετέχοντες στα προγράμματα STAGE αναγνωρίζοντας ως καθοριστικό κριτήριο την πραγματική φύση της απασχόλησης και όχι ο χαρακτηρισμός της σύμβασης.
Τι συνεπάγεται η ένταξη σε προγράμματα STAGE
Το ανώτατο δικαστήριο ξεκαθαρίζει πως η ένταξη σε πρόγραμμα STAGE δεν συνεπάγεται αυτομάτως περιορισμένη ασφαλιστική κάλυψη, εφόσον στην πράξη ο συμμετέχων εργάζεται ως μισθωτός, εκτελώντας παραγωγικό έργο υπό τις οδηγίες και τον έλεγχο του φορέα απασχόλησης.
Η συγκεκριμένη απόφαση δίνει τέλος σε ένα θέμα που απασχόλησε επί δεκαετίες τους εργαζόμενους οι οποίοι συμμετείχαν σε προγράμματα εργασιακής εμπειρίας, κυρίως στον δημόσιο τομέα.
Το βασικό ερώτημα είναι αν η απασχόλησή τους αποσκοπούσε πράγματι στην εκπαίδευση και την απόκτηση επαγγελματικών δεξιοτήτων ή αν πίσω από τον χαρακτηρισμό της μαθητείας κρυβόταν στην ουσία μια σχέση εξαρτημένης εργασίας.
Στην συγκεκριμένη υπόθεση που εξετάσθηκε από το ανώτατο δικαστήριο υπόθεση αφορούσε άνεργη απόφοιτη που εντάχθηκε σε πρόγραμμα απόκτησης εργασιακής εμπειρίας του ΟΑΕΔ και εργάστηκε ως διοικητική υπάλληλος σε σχολές του Οργανισμού στη Λαμία από τον Οκτώβριο του 2005 έως τον Δεκέμβριο του 2009.
Νέο συμφωνητικό
Η απασχόλησή της συνεχίστηκε με παρατάσεις και νέο συμφωνητικό, ενώ η ασφαλιστική κάλυψη της περιοριζόταν στους κλάδους της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης και του εργατικού ατυχήματος. Δεν περιλάμβανε δηλαδή την πλήρη ασφαλιστική κάλυψη που προβλέπεται για τους μισθωτούς, στην οποία περιέχεται – μεταξύ άλλων – και ο κλάδος σύνταξης. Η εργαζόμενη διεκδίκησε την αναγνώριση της πλήρους ασφάλισής της για το επίμαχο διάστημα και δικαιώθηκε.
Η υπόθεση έφερε στο προσκήνιο το κρίσιμο ζήτημα της διάκρισης ανάμεσα στην πραγματική μαθητεία και την εργασία που παρέχεται υπό συνθήκες εξάρτησης από τον εργοδότη. Σύμφωνα με το σκεπτικό του ΣτΕ, προϋπόθεση για την υπαγωγή στην πλήρη ασφάλιση του ΙΚΑ είναι η παροχή εξαρτημένης εργασίας έναντι αμοιβής.
Η σχέση αυτή δεν προσδιορίζεται αποκλειστικά από την ονομασία που έχουν επιλέξει τα συμβαλλόμενα μέρη, αλλά από τις πραγματικές συνθήκες υπό τις οποίες παρέχεται η εργασία.
Τι εξετάζεται
Ειδικότερα, εξετάζεται αν ο εργαζόμενος τελεί υπό τον έλεγχο και την εποπτεία του φορέα απασχόλησης ως προς τον τόπο, τον χρόνο και τον τρόπο εκτέλεσης των καθηκόντων του, καθώς και αν υποχρεούται να συμμορφώνεται με δεσμευτικές οδηγίες.
Αν τα στοιχεία αυτά συντρέχουν και η εργασία αποσκοπεί στην κάλυψη λειτουργικών αναγκών της υπηρεσίας, η απασχόληση μπορεί να χαρακτηριστεί ως εξαρτημένη εργασία, ακόμη και όταν έχει συναφθεί συμφωνητικό απόκτησης εργασιακής εμπειρίας.
Το δικαστήριο επισημαίνει επίσης ότι για την υποχρεωτική ασφάλιση δεν είναι απαραίτητο να έχει συναφθεί έγκυρη σύμβαση εργασίας. Αρκεί να παρέχεται στην πράξη εξαρτημένη εργασία έναντι αμοιβής, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζει η νομοθεσία.
Η απόφαση ξεκαθαρίζει ότι το ειδικό καθεστώς περιορισμένης ασφαλιστικής κάλυψης των προγραμμάτων STAGE εφαρμόζεται όταν ο βασικός σκοπός της συμμετοχής είναι πράγματι η απόκτηση εργασιακής εμπειρίας. Στη γνήσια μαθητεία το κύριο στοιχείο είναι η εκπαίδευση του συμμετέχοντος, δηλαδή η μετάδοση γνώσεων και δεξιοτήτων για την άσκηση συγκεκριμένου επαγγέλματος ή τέχνης.
ΠΗΓΗ: ΟΤ
